Երևանում ստորացնում են Փաշինյանին

Երևանում սկսված նախընտրական մթնոլորտը գնալով ավելի է հիշեցնում ոչ թե սովորական քաղաքական մրցակցություն, այլ հանրային դժգոհության բաց ու կոշտ արտահայտման փուլ։ Իշխանությունը փորձում է ստեղծել վերահսկելի օրակարգի պատրանք, սակայն փողոցային իրականությունը հաճախ այլ բան է ցույց տալիս։ Նիկոլ Փաշինյանի երևանյան այցերը, քաղաքացիների հետ շփումները և դրանց ընթացքում հնչող կոշտ մեղադրանքները փաստում են, որ մայրաքաղաքում ՔՊ-ի դիրքերը նախկինի պես ամուր չեն։

2023 թվականի Երևանի ավագանու ընտրությունները դարձան կարևոր ազդակ։ Քաղաքացիական պայմանագիրը, ունենալով ամբողջ պետական ռեսուրսը, վարչական լծակները և քարոզչական մեքենան, ստացավ ընդամենը 33 տոկոս։ Դա ոչ թե հաղթանակ էր, այլ քաղաքական ահազանգ։ Առավել ևս, որ քաղաքապետի պաշտոնը պահպանվեց միայն այլ ուժերի աջակցությամբ։ 

Այսօր իշխանությունը փորձում է հասարակությանը համոզել, թե իրավիճակը վերահսկելի է, սակայն քաղաքացիների արձագանքները ցույց են տալիս բոլորովին այլ պատկեր։ Փաշինյանին հաճախ դիմավորում են ոչ թե ոգևորությամբ, այլ ծանր հարցերով։ Նրան հիշեցնում են Արցախը, հազարավոր զոհերը, անվտանգության ճգնաժամը, անորոշ ապագան։ Հանրության մի զգալի հատվածի համար պատերազմից հետո ձևավորված հոգեբանական վերքը չի փակվել, իսկ իշխանության ներկայացրած բացատրությունները չեն համոզել մարդկանց։ Փաշինյանին ըստ էության ստորացնում են Երևանի փողոցներում։

Հատկանշական է նաև, որ իշխանությունը գնալով ավելի շատ է կենտրոնանում ոչ թե սեփական հաջողությունները ներկայացնելու, այլ վախի և սպառնալիքի մթնոլորտ ձևավորելու վրա։ Հանրությանը փորձում են համոզել, թե իշխանության փոփոխությունը կարող է բերել նոր ցնցումների, արտաքին վտանգների կամ անկայունության։ Սակայն նման քարոզչությունը սովորաբար կիրառվում է այն ժամանակ, երբ իշխանությունը վստահ չէ սեփական վարկանիշի կայունության վրա։

Երևանում այսօր նկատվում է մեկ այլ կարևոր միտում ևս․ մարդիկ սկսել են ավելի բաց արտահայտել իրենց դժգոհությունը։ Եթե մի քանի տարի առաջ շատերը նախընտրում էին լռել կամ չմտնել քաղաքական քննարկումների մեջ, ապա հիմա հասարակական հիասթափությունը հաճախ արտահայտվում է անմիջապես փողոցում և Փաշինյանի ճակատին։ Սա վտանգավոր ազդակ է ցանկացած իշխանության համար, որովհետև քաղաքականության մեջ ամենավտանգավորը ոչ թե կազմակերպված ընդդիմությունն է, այլ այն պահը, երբ հասարակության ներսում առաջանում է  խորքային անվստահություն։

Փաշինյանի թիմը փորձում է ցույց տալ, թե ընդդիմությունը չունի բավարար ռեսուրս և միասնականություն իշխանափոխություն իրականացնելու համար։ Սակայն իշխանության գլխավոր խնդիրը հիմա ոչ այնքան ընդդիմությունն է, որքան սեփական վարկանիշի մաշվածությունը։ Երբ քաղաքացիների մեծամասնությունը այլևս չի հավատում իշխանության խոստումներին, նույնիսկ ամենաուժեղ վարչական ռեսուրսը չի կարող երկարաժամկետ լուծում դառնալ։

Այս ընտրարշավը, ըստ էության, դառնում է ոչ միայն քաղաքական ուժերի պայքար, այլ նաև հանրային տրամադրությունների չափման կարևոր փորձություն։ Առաջիկա ընտրությունները կարող են վերածվել ոչ թե հերթական քաղաքական գործընթացի, այլ հանրային դատավճռի։