Եթե մարդիկ պաշտոնանկ են արվում, ուրեմն՝ «պռավալ» են տվել իրենց աշխատանքը․ Ալեն Սիմոնյան

Politik.am-ը ԱԺ փոխխոսնակ Ալեն Սիմոնյանի հետ զրուցել է Հայաստանի ներքաղաքական հարցերից և իշխանության ներսում առկա խնդիրներից։

-Պարո՛ն Սիմոնյան, վերջին շրջանում շատ է խոսվում, որ Ձեր թիմի ներսում բաժանումներ կան. այս պահին կա՞ «Իմ քայլը»-ի կամ «Քաղաքացիական պայմանագիր»-ի միասնական թիմ և եթե չկա, ապա կա՞ն այն բաժանումները, որոնց մասին խոսվում է։

Կոնկրետ կպատասխանեմ՝ այո, Ձեր բոլոր ասածները գրեթե ճիշտ են: Այո, թիմը կա, կուռ է, շատ ակտիվ և բուռն աշխատում է, բայց թիմն ունի խնդիրներ, որոնք հընթացս լուծում է: Սա բնական է, քանի որ 88 մարդ կա, և պետական մակարդակի հարցեր կան:

- Իմ խոսքը նաև ներանձնային հարաբերությունների մասին է. օրինակ՝ Ձեր դեմ արշավներ էին կազմակերպում, կային նաև ոչ հրապարակային խոսակցություններ, որ Դուք եք ինչ-որ մարդկանց դեմ արշավներ իրականացնում, ինչի՞ց է դա գալիս, իշխանության քաղցրությո՞ւնն է ստիպում համերաշխ կամ գոնե այդպես թվացող թիմին մասերի բաժանվել:

Անկեղծ ասած՝ որևիցե մեկի դեմ արշավ չեմ իրականացնում մի պարզ, հասարակ պատճառով՝ ես համարում եմ, որ դրանով դիմացինին կուժեղացնեմ, երկրորդը՝ սիրում եմ մրցակցություն։ Ինձ համար շատ կարևոր է, որ իմ գործընկերոջ հետ, եթե նույնիսկ իր հետ համաձայն չեմ, լինեմ մրցակցության մեջ, քանի որ դա ինձ միայն կուժեղացնի: Ես այդ գիտակցումն ունեմ, դրա համար որևիցե մեկի դեմ արշավ չեմ իրականացնում, քանի որ դա մի օր պարզ է դառնում, և մարդիկ ծիծաղելի դրության մեջ են հայտնվում: Ես ուղիղ եմ հարվածում և պատրաստ եմ հարված ընդունել:

- Հայտարարություն եղավ, որի հետ կարելի է ինչ-որ իմաստով համաձայնվել։ Դուք ուղիղ հարվածում եք և նպատակային հարվածներ եք վերցնում Ձեզ վրա: Վերլուծության հիմքը սա է, որ Դուք փորձում եք հասարակության ուշադրությունը շեղել Ձեզ վրա, որպեսզի թիմի խնդիրները Ձեզ վրա վերցնեք: Բայց եղե՞լ են իրականում այդպիսի դեպքեր, Դուք մտածվա՞ծ եք արել, թե՞ ստացվել է այդպես։

Մտածված եմ արել: Եղել է դեպք, որ թիմի համար հարված եմ վերցրել ինձ վրա: Հպարտանում եմ դրանով, քանի որ կարծում եմ՝ նույնիսկ իմ հակառակորդները կգնահատեն դա:

- Օրերս հրապարակել էին մի լուսանկար՝ անուն հիմա չեմ նշի: Այն ժամանակ, երբ ՔՊ-ն իշխանություն չուներ, այսպես ասած, միայն «դառնություններ» ուներ, Դուք այդ թիմի կարևոր անդամներից մեկն էիք։ Ձեզ համար ինչպիսի՞  զգացողություն է, երբ մարդը այսօրվա իշխանությանը կամ վարչապետին, թիմին համարել է ծաղրածուների թիմ, իսկ հիմա նույն թիմի շնորհիվ պաշտոն է ստանձնել: Ինչպե՞ս եք այդ մարդկանց հարմարվում, Դուք այդ մարդուն տարիներ առաջ պատասխանել էիք:

Ի գիտություն ենք ընդունում և անցնում առաջ, իր հետ ոչինչ չես կարող անել: Մարդուն միշտ պետք է հնարավորություն տրվի: Գիտեմ՝ ինչի մասին եք խոսում, չեմ ուզում դրա մասին խոսել, մեկնաբանել:

- Ընդհանուր շա՞տ կան այդպիսի մարդիկ։

Ընդհանուր, այդ հարցի շուրջ գնահատականները միանշանակ են: Ընդունում ես ի գիտություն, կյանքի փորձ ես հավաքում, ենթադրում եմ՝ ինքն էլ է ի գիտություն ընդունում: Հասկանում է՝ մի բան ճիշտ է արել, մի բան սխալ:

- Բայց կհասկանայի՞ն, եթե Դուք իշխանություն չլինեիք:

Ես այն ժամանակ էլ չէի հասկանում, որովհետև փաստացի երկուսս էլ ընդդիմություն էինք ներկայացնում: 

- Ինչպե՞ս հասարակությունը վստահի, երբ այդպիսի մարդիկ պաշտոն են զգաղեցում:

Ձեր նշած դեպքը քաղաքական պաշտոն չէ։

- Բայց կան նաև քաղաքական  կարևոր պաշտոն զբաղեցնողներ, անուններ չնշեմ։

Չեմ կարող պատասխանել հասարակության փոխարեն։

- Պարո՛ն Սիմոնյան, Դուք քննադատել եք նախկին իշխանությանը, այս մասով ուզում եմ միայն թիմի մասին խոսել, որովհետև շատ քիչ է  ստացվում իմքայլական բարձր պաշտոնյային այս հարցերը տալ: Դուք ունեք թիմակիցներ, որոնք, ըստ էության, «պռավալ» են տվել հեղափոխության գաղափարները։

Ի՞նչն են պռավալ տվել։

- Իրենց աշխատանքը: Բայց դուք նրանց չեք փոխել որպես իշանություն: Սա նմանվում է Սերժ Սարգսյանի կառավարության տարիներն, երբ ինչ աշխատանք լիներ, պետք է Գագիկ Խաչատրյանը Ֆինանսների նախարար լիներ, եթե նախարար էր, ՊԵԿ-ը պետք է ֆինանսների կազմում լիներ։

Գագիկ Խաչատրյանը իրենց «պռավալը» չէր, իրենց հաջողությունն էր։

- Նկատի ունեմ՝ ինչ կառավարություն լիներ, այդ մարդը պետք է աշխատեր։

Իսկ ո՞վ է ասում, որ այդպես է: Դուք ներքին գործընթացները հաճախ չեք տեսնում: Անկեղծ եմ ասում՝ մասնավոր զրույցում կարող եմ ինչ-որ անուններ տալ, որ իրենց աշխատանքում թերացել են, բայց դա չի նշանաում, որ մենք չենք քննարկել, և հիմա պետք է փոփոխություն լինի: Ուղղակի ամեն ինչ միանգամից չի լինում, ավելի ինստիտուտցիոնալ լուծումներ ես փորձում տալ: Բայց  այդ մարդիկ փոխվելու են ու փոխվում են՝ ուղղակի առանց ավելորդ աղմուկ հանելու: 

- Կնշե՞ք երկու փոփոխություն, որ այս մեկ տարում եղել է, պաշտոնյա, ով չի հաջողել իր աշխատանքում։

Եթե ես նշեմ, կնշանակի, որ ես ֆիքսել եմ, որ իրենք «պռավալ» են տվել, ինչը կոռեկտ չէ: 

- Կլանային մտածելակերպ ունեք, պարո՛ն Սիմոնյան։

Կլանային կլիներ, եթե ես գործողություն չանեի, ասեի՝ իմ կլանից է: Բայց մի բան է, որ ես գործողություն եմ անում, մի այլ բան, որ ես Politik.am-ի առաջին էջով հայտարարում եմ, որ Պետրոսյան Պետրոսը լավ չի աշխատել: 

- Այսինքն՝ եթե իրենք պաշտոնից հեռացվեն, ուրե՞մն՝ լավ չեն աշխատել, անձնական հարբերությունները կապ չունեն:

Այո։

- Հիմա շատ են քննադատում Երևանի քաղաքապետ Հայկ Մարությանին, գիտեմ՝ նա Ձեր ընկերն է, գուցե չուզենաք այս հարցին պատասխանել, բայց ուզում եմ նաև Ձեր վերաբերմունքը ստանալ քաղաքային  խնդիրների վերաբերյալ: Մարդիկ դժգոհ են քաղաքապետից: Դուք՝ որպես իշխանության ներկայացուցիչ, Ձեզ պատասխանատու զգո՞ւմ եք այս խնդիրների համար, ի վերջո, ժողովուրդը Նիկոլ Փաշինյանին և Ձեր թիմին էր ընտրել, ոչ թե Հայկ Մարությանին:

Պատասխանատու զգում եմ, և այդ է պատճառը, որ հաճախ աջակցում եմ, եթե խնդիրներ են լինում: Բայց ուզում եմ՝ ֆիքսենք, որ քաղաքը ուներ և ունի խնդիրներ, որոնցով զբաղվում են: Բոլորը ընդունել են, որ կա աղբահանության խնդիր, բայց միևնույն ժամանակ այդ խնդիրը պետք է լուծվի մեկընդմիշտ՝  միգուցե մի քիչ դանդաղ, բայց այդ ուղղությամբ հիմա աշխատանքեր են տարվում: Հայկ Մարությանի պաշտոնավարման մեկ տարին դեռ չի լրացել, եկեք հնարավորություն տանք: Մեր և ժողովրդի կապը չի կտրվել, չի կտրվի նաև քաղաքապետի և մնացածի պարագայում:

- Ուկրաինայում էլ վերջերս ընտրություններ եղան, նախագահ Զելենսկին եկավ, իր թիմը Ռադայում մեծամասնություն դարձավ, և իրենք իրենց զրկեցին պատգամավորական անձեռնմխելիությունից: Նրանք՝ ի տարբերություն ձեզ, հեղափոխական իշխանություն չեն, դուք այդպիսին եք, վայելում եք ժողովրդի սերն ու հարգանքը: Կա՞ մտայնություն անձեռնմխելիությունը վերացնել: 

Չեմ հիշում մի դեպք, նույնիսկ նախկին իշխանության օրոք, երբ անձեռնմխելիությունը օգնել է մեկին խուսափել պատասխանատվությունից: 

- Ինչի՞ն է պետք անձեռնմխելիությունը:

Անկեղծ ասած, այդ ինստիտուտի մեջ այդքան խորացած չեմ, կարծում եմ՝  դա Ուկրաինայի պարագայում ավելի պոպուլիստական քայլ էր: Մենք պառլամենտական երկիր ենք, առանց այն էլ մեղադարում են նրանում, որ ավելի շատ սուպերվարչապետական ենք, քան՝ պառլամենտական, եթե պատգամավորին էլ նման լիազորությունից զրկենք, պետք է մտածենք պառլամենտի դերը բարձրացնելու մասին: Դա արվում է, այդ պրոցեսն ընթանում է:

- Չե՞ք վախենում Ձեր այս հայտարաությունից, քանի որ ցանկանում եք՝ վարչապետի լիազորությունները կրճատվեն։

Ես սուպերվարչապետության մասին մշտապես արտահայտվել եմ, այդ ինստիտուտը գնալով պետք է նվազի: Այդ գործընթացն արդեն ընթանում է, պարզապես կտրուկ գործողություն անելը յուրաքանչյուր պարագայում ճիշտ չեմ համարում:

- Պատգամավորներն ավելի շատ պետք է որոշեն:

Այո, քանի որ մենք խորհրդարանական երկիր ենք:

- Այս դեպքում, Դուք՝ որպես ամենամեծ խմբակցության պատգամավոր, տեղյա՞կ եք՝ Ձեր խմբակցության մեծամասնությունը ի՞նչ տեսակետ ունի Արցախի խնդրի վերաբերյալ, ընդհանրապես, ճանաչու՞մ եք թիմի բոլոր անդամներին։

Իհարկե ճանաչում եմ, տեսակետներն ամփոփված են վարչապետի ելույթների և հայտարարությւնների մեջ, քանի որ մեծամասնության վարչապետը Նիկոլ Փաշինյանն է: Եթե այլ  կարծիք է լինում, ակնհայտ տեսնում եք, որ այդ կարծիքը բարձրաձայն հնչում է: Դրանով վստահ կարող եմ ասել, որ կարծիքները համընկնում եմ այն ելույթի հետ, որն ունեցավ վարչապետը Ստեփանակերտում:

- Խոսեցիք վարչապետիստեփանակերտյան ելույթից, սակայն Ձեր թիմից կարծիք եղավ, որ «Արցախը Հայաստան է, և վերջ» արտահայտությունը աշխարհագրական իմաստ ուներ, ոչ թե քաղաքական։

Մեր թիմի համար «Արցախը Հայաստան է» արտահայտության համար այլընտրանք գոյություն չունի։ Այն ամենն, ինչի մասին հայտարարել է վարչապետը, թիմի մեջ որևէ այլ կարծիք չունի և չի կարող ունենալ: Հակառակ կարծիք ես չեմ լսել: Արցախի հարցով կա ֆիքսված սկզբունք՝  նրա անվտանգությունը մեզ համար առաջնային է: 

- Տեսանք՝ Ամուլսարի վերաբերյալ էլի վարչապետը ելույթ ունեցավ, պատգամավորներից որոշները խոսեցին, մեծ մասը չխոսեց, ինչը կարող է տարբեր ենթադրությունների տեղիք տալ:

Գիտեմ բոլոր այն մարդկանց, ովքեր կարծիք ունեն, որի մասին Դուք խոսում եք, հավատացեք՝  դա մեծ մասը չէ:

- Մեծ մա՞սը չէր դեմ վարչապետի տեսակետին:

Վարչապետը որևէ աքսիոմատիկ տեսակետ չի հայտնել, որին դեմ լինեն: Նա մշտապես ասել է՝ եթե լինի վտանգ, այլ կարծիք չի կարող լինել, որ Ամուլսարը չի շահագործվի: Քննարկում է եղել՝ արդյո՞ք կա այդ վտանգը, մեկն ասել է՝ կա, մյուսը՝ չկա, սակայն վարչապետի կարծիքին հակառակ կարծիք չի եղել:

 Զրույցը՝ Բորիս Մուրազիի